WhatsApp instellen voor je ouder, met een foto bij elk contact

Mijn vader kreeg een berichtje van zijn kleinzoon met een foto van de eerste schooldag. Hij belde me op om te vragen of ik die foto kon opzoeken, want hij kon hem nergens vinden. Het stond gewoon in WhatsApp, twee gesprekken naar beneden. Voor hem was dat onvindbaar.

Zo ging het vaker. De familie appte, hij las het te laat of helemaal niet, en daarna voelde hij zich bezwaard dat hij niet gereageerd had. Ik dacht lang dat hij WhatsApp gewoon niet leuk vond. Toen ik een keer over zijn schouder meekeek, snapte ik het pas.

Waar het bij hem misging

Zijn chatlijst was een muur van tekst. Vijftig gesprekken onder elkaar, allemaal in hetzelfde grijs, met kleine lettertjes en namen die hij half herkende. De volgorde veranderde ook nog eens elke dag, want het laatste bericht komt bovenaan. Wat gisteren op de derde regel stond, stond vandaag ergens anders.

Dat leverde twee dingen op. Hij zocht minuten lang naar het juiste gesprek, en soms typte hij zijn antwoord in de verkeerde chat. Één keer stuurde hij een bericht dat voor mijn zus bedoeld was naar de groepsapp van zijn biljartclub. Hij vond het vreselijk gênant en heeft daarna weken bijna niets meer verstuurd.

Waarom een foto zoveel scheelt

Een naam lezen is werk. Je moet de letters ontcijferen, de naam koppelen aan een persoon, en dan bedenken of dat de juiste is. Een gezicht herkennen gaat vanzelf, ook als het lezen moeizamer wordt of het geheugen minder scherp is. Mijn vader hoefde niet meer te zoeken. Hij zag mijn gezicht en klikte erop.

Wat ook hielp: de volgorde bleef staan. De mensen die hij het vaakst spreekt, staan altijd op dezelfde plek. Hij hoefde het scherm niet elke keer opnieuw te lezen, want zijn hand wist waar mijn foto stond.

Zo heb ik het ingericht

Ik heb hem geen cursus gegeven en ook niets op zijn computer hoeven doen. Ik zat gewoon thuis op mijn eigen laptop en heb het in het beheerscherm geregeld. Dit is de volgorde die bij mij werkte.

1. 1Begin klein. Ik koos vijf mensen: mijn zus, ik, twee kleinkinderen en de buurvrouw. Meer werd het weer een lijst.
2. 2Maak per persoon een contactpersoon aan met naam, telefoonnummer en een foto. Gebruik een duidelijke gezichtsfoto, geen vakantiekiekje waarop je maar half te zien bent.
3. 3Zet het vinkje 'Gebruikt ook WhatsApp' aan bij de mensen die op dat nummer appen. Naast de belknop verschijnt dan een WhatsApp-knop.
4. 4Zet de belangrijkste personen bovenaan. Wie je ouder dagelijks spreekt, hoort op de eerste plek te staan.
5. 5Staan er veel contacten, gebruik dan de contacten-knop. Dat is één knop op het startscherm die het hele overzicht met foto's opent, zodat de startpagina rustig blijft.

Bij mijn vader duurde het opzetten een klein half uur, inclusief het opdiepen van fatsoenlijke foto's. Dat laatste kostte de meeste tijd.

Twee dingen die ik zelf verkeerd deed

Ik zette in het begin veel te veel mensen in beeld. De hele familie, de huisarts, een oude collega. Daarmee had ik precies het probleem teruggebouwd dat ik wilde oplossen. Na het terugbrengen naar een handvol gezichten ging het pas lopen.

Ook koos ik eerst foto's die ik zelf leuk vond. Een grappige van mijn zus met een zonnebril op, waardoor je haar ogen niet zag. Mijn vader twijfelde daar elke keer bij. Een saaie, duidelijke foto van iemands gezicht werkt beter dan een mooie.

Over WhatsApp op de computer

Op een computer draait WhatsApp op twee manieren. Via WhatsApp Web in de browser, of via de WhatsApp Desktop-app. Die tweede heeft alle functies, zoals foto's, video's en spraakberichten, en werkt gewoon binnen de rustige omgeving. Je installeert hem eenmalig vanaf whatsapp.com/download.

De eerste keer moet je ouder de QR-code scannen met zijn telefoon om WhatsApp te koppelen. Dat is het enige technische moment. Doe dat samen, of doe het even zelf als je toch langs bent. Daarna blijft de koppeling staan en hoeft er nooit meer ingelogd te worden.

Wat het opleverde

Mijn vader appt weer. Kort, meestal in hoofdletters, vaak met een duim erachter. Hij stuurt foto's van zijn tuin naar de kleinkinderen en reageert dezelfde dag als er iets in de familiegroep gebeurt. De schaamte over verkeerde berichten is weg, omdat hij nu op een gezicht klikt en zeker weet bij wie hij zit.

Voor mij is dat het grootste verschil. Ik hoor vaker iets van hem uit zichzelf. Dat had ik niet verwacht van een paar foto's op een scherm.